لوله فنس: محصول کلیدی برای حصارکشی

لوله‌ فنس، یکی از انواع لوله گالوانیزه است که در دسته‌بندی لوله صنعتی قرار می‌گیرند. این لوله‌ها به عنوان پایه برای اتصال فنس استفاده می‌شوند. فنس‌ها عموما در فضای باز و بدون سقف نصب می‌شوند؛ از این رو آنها را از جنس فولاد گالوانیزه می‌سازند تا برابر شرایط محیطی، شرایط آب و هوایی و آسیب‌های مکانیکی مقاومت بالایی داشته باشند. گالوانیزه شامل پوشاندن سطح لوله فولادی با یک لایه از فلز روی است که به عنوان یک محافظ از زنگ زدگی و خوردگی پایه فنس و فنس جلوگیری می‌کند.

انواع لوله فنس

لوله‌های فنس بر اساس فاکتورها و المان‌های مختلف به انواع مختلفی دسته‌بندی می‌شوند.

• انواع لوله فنس از نظر سایز

• لوله‌های گالوانیزه با توجه به حجم حصارکشی، وزن و نوع فنس، جنس خاک و شرایط محیط حصارکشی، در سایزهای مختلف تولید می‌شوند.
• از نظر سایز لوله‌های فنس از نمره 2 (1.2 اینچ) تا نمره 6 (2 اینچ) تولید می‌‌‌شوند.
• از آنجایی که علاوه بر فشارهای محیطی، وزن فنس فولادی گالوانیزه نیز به این لوله‌ها تحمیل می‌شود؛ جهت افزایش مقاومت لوله فنس، با ضخامت 2 میلی‌متر به بالا (نهایتا 11 میلی‌متر) تولید می‌شوند.
• لوله‌های فنس به طور استاندارد با طول 6 متر نورد و تولید می‌شوند. اما با توجه به نیاز پروژه، می‌تواند متغیر باشد. هر شاخه لوله فنس در طول 1.5، 2، 2.5، 3 و 4 متر نیز برش می‌خورند.

• انواع لوله‌ فنس از نظر جنس

لوله فنس آهنی گالوانیزه: لوله گالوانیزه آهنی که از نوع لوله‌های درزدار است طی فرآیند نورد آهن سفید و در رنگ‌های تیره و خاکستری تولید می‌شود. هرچند این لوله‌ها هم طی فرایند گالوانیزاسیون، گالوانیزه می‌شوند؛ اما شرایط اسیدی در طول زمان می‌تواند فلز روی را فرسوده کرده و موجب خوردگی آن شود.

لوله فنس فولادی گالوانیزه: جنس بدنه لوله از فولاد است که روی آن را با گالوانیزه می‌پوشانند. آهن خالص، سختی بالایی ندارد. اما با اضافه شدن درصدی کربن به آن و تشکیل فولاد، استحکام و مقاومت آن افزایش می‌یابد. این لوله با از بین رفتن پوشش گالوانیزه به دلیل داشتن زیر لایه فولادی، تاب‌آوری بیشتری نسبت به لوله گالوانیزه آهنی در محیط‌های سخت و اسیدی دارد.

• انواع لوله فنس از نظر نوع گالوانیزه

گالوانیزه بودن لوله فنس، یک الزام است. اما این گروه از لوله‌ها با توجه به مکان نصب و نیاز پروژه به 3 روش گالوانیزه می‌شوند.

لوله گالوانیزه گرم: این لوله‌ها پس از نورد لوله با ورق فولادی سیاه، و عبور از مراحل چربی‌زدایی، اسیدشویی، شستشو و فلاکس زنی، وارد وان مذاب روی شده و در داخل وان غوطه‌ور می‌شوند. از این رو مذاب، سطح داخلی لوله فنس را نیز می‌پوشاند. پس از خشک شدن مذاب، آخال‌گیری صورت می‌گیرد. ضخامت پوشش گالوانیزه این گروه از لوله فنس بین 50 الی 70 میکرون است.

لوله گالوانیزه فابریک: این لوله‌ها از ورق‌های گالوانیزه نورد و تولید می‌شود. ضخامت گالوانیزه حدود 20 میکرون است. و برای استفاده در محیط‌هایی با رطوبت کم و شرایط آب و هوایی پایدار مناسب است.

لوله گالوانیزه سرد: در این روش، محلول الکترولیت فلز روی یا روی مایع، بر روی بدنه لوله اسپری می‌شود. با توجه به شیوه گالوانیزاسیون، داخل لوله گالوانیزه نیست. در نتیجه کمترین میزان خرید و فروش را دارد.

چرا لوله فنس باید گالوانیزه باشد؟

امکان استفاده از لوله سیاه به عنوان لوله فنس اصلا توصیه نمی‌شود. چون فولاد و آهن موجود در بافت بدنه لوله، در مجاورت رطوبت با اکسیژن محیط ترکیب شده و دچار زنگ‌زدگی و خوردگی‌ می‌شوند. لوله فنس به صورت عمودی در محیط‌های غیر مسقف و باز قرار می‌گیرند. از این رو ریزش باران و شره رطوبت بر روی سطح بدنه و داخل آن، بسیار تکرار می‌شود. از این رو سرعت زنگ‌زدگی آن بسیار است.

لوله فنس زنگ زده، به ندرت دچار خوردگی، سوراخ شدگی و شکستگی می‌شود. در نتیجه کاربری خود و عملکرد حصار ایجاد شده را از دست می‌دهد. فلز روی، به کندی با اکسیژن ترکیب شده و در برابر رطوبت بسیار مقاوم است. از این رو به عنوان یک پوشش محافظ برای بدنه فولادی عمل می‌کند.

بهترین لوله مناسب برای فنس کشی کدام است؟

قطعا لوله گالوانیزه، بهترین انتخاب برای فنس کشی خواهد بود. چون علاوه بر مقاومت در برابر خوردگی، مقاومت مکانیکی و مقاومت ایستایی بیشتری دارد. برخی از افراد به علت کاهش هزینه‌ها از میلگرد و پروفیل‌های آلومینیومی برای این‌کار بهره می‌برند که به راحتی تحت تاثیر فشارهای مکانیکی، دفرمه شده و آسیب‌ می‌بینند. این آسیب‌دیدگی، محدود به پایه نیست و فنس را نیز تحت تاثیر قرار داده و هدف فنس کشی را مختلل می‌کند. به عنوان مثال دزد می‌تواند وارد حریم فنس‌کشی شود.

استفاده از مقاطع و لوله سیاه هم به علت مقاومت پایین در برابر رطوبت (باران و برف یا رطوبت محیط) و خوردگی در زمان کوتاه، پیشنهاد نمی‌شود.

خواص و ویژگی لوله فنس گالوانیزه

به طور کلی مشخصات لوله گالوانیزه به شرح زیر است:

• لوله‌ فنس از گالوانیزاسیون لوله‌های فولادی و آهنی تولید می‌شوند.
• این لوله‌ها با ضخامت‌های مختلف تولید می‌شوند. هر چه ضخامت بیشتر باشد، لوله سنگین‌ تر است.
• هر چه قطر لوله بزرگتر باشد، سایز لوله بزرگتر است.
• در برابر زنگ‌‌زدگی و خوردگی به خصوص در مقابل آب و سایر سیالات مقاومت بالایی دارد. به همین جهت، عمر مفید آن حدود 35 سال (حتی بیشتر) خواهد بود.
• در برابر حرارت و آتش سوزی مقاومت بالایی از خود نشان می‌دهد و کمترین آسیب را می‌بیند.
• دارای ساختاری یکپارچه است.
• مقاومت بالایی در برابر سایش و ضربه از خود نشان می‌دهد.
• قابلیت بازیافت و استفاده‌ مجدد دارند.
• در زمان نصب، رنگ آنها شفاف به نظر می‌رسد؛ اما پس از گذشت مدت ‌زمانی در اثر مجاورت با هوا و رطوبت و فرسودگی، ممکن است تغییر رنگ دهد.
• تنوع در نوع گالوانیزاسیون
• می‌توانید آنها را به دلخواه رنگ بزنید.
• علاوه بر این، ظاهر براق و جذابیت زیبایی شناسی لوله فنس گالوانیزه به محبوبیت آنها می‌افزاید.

مزایای استفاده از لوله فنس گالوانیزه

• مقاوم در برابر آتش‌سوزی
• قابل استفاده در شرایط جوی مختلف
• نیاز به بازرسی و نگهداری کم
• انعطاف‌پذیری بالا
• طول عمر بالا
• عدم خوردگی و فرسودگی
• نصب راحت لوله
• وزن سبک
• قابلیت بازیافت و سازگار با محیط زیست
• قیمت مقرون‌به‌صرفه
• زیبایی حصارکشی به واسطه ظاهر زیبا و جذاب لوله گالوانیزه

کاربردهای لوله فنس گالوانیزه

همانطور که از نام این گروه از لوله‌های گالوانیزه مشخص است، عموما برای فنس کشی و حصارکشی از آنها استفاده می‌شود. فنس‌کشی برای مشخص کردن یک محوطه و مرز‌کشی و محافظت بکار می‌رود.

1. نرده‌های مسکونی: فنس محیطی، فنس باغ و باغچه و فنس اطراف محوطه استخر جهت محافظت از کودکان
2. فنس‌کشی تجاری و صنعتی: حفظ امنیت محیطی، مرزبندی سایت و محفظه‌های تجهیزات جهت محافظت قوی در برابر دسترسی‌های غیرمجاز، سرقت و خرابکاری
3. فنس کشی کشاورزی: از جمله محوطه دام، فنس مزرعه و حفاظت از محصولات، جلوگیری از ورود افراد متفرغه به داخل زمین و باغ کشاورزی
4. موانع بزرگراه و جاده: برای ترسیم خطوط، کنترل جریان ترافیک و افزایش ایمنی برای رانندگان و عابران پیاده، جداسازی برخی قسمت‌ها از جاده
5. ساخت و ساز و زیرساخت: برای فنس‌کشی موقت، داربست و ایمن سازی یک محوطه در کارگاه‌های ساختمانی.
6. اماکن ورزشی و مکان‌های تفریحی: مرزبندی زمین ورزشی و جلوگیری از خروج توپ یا ابزار ورزشی از زمین، پارک‌ها و مکان های ‌تفریحی.
7. مرز بندی: برخی مرزهای زمینی بین دو کشور مثل مرز شهر آستارا در ایران با کشور آذربایجان یا مرزبندی بین دو زمین برای حفظ و مشخص کردن حریم مرزی آن.
8. زیبایی سازی محیط: امروزه از لوله فنس و فنس برای ساخت روف گاردن و گرین گاردن‌ها در بالکن منازل استفاده می‌شود.

نحوه نصب فنس به لوله فنس به چه صورت است؟

لوله‌های فنس با توجه به حجم فنس‌کشی، ساختار مختلفی دارند. برخی از آنها در ساختار هر شاخه لوله فنس 3 عدد سوراخ پانچ شده با قطر حدود  6 میلی‌متر جهت اتصال به توری فنس ایجاد می‌کنند و با رد کردن بست یا مفتول لوله را به آن متصل می‌کنند.

در برخی از لوله‌ها، یک پایه یا قلاب L مانند به آن جوش می‌دهند تا حلقه‌های فنس را به آن گیر دهند.

اما عموما بدنه لوله زائده یا پانچ ندارد. با پیچاندن سیم مفتول و بست به دور لوله فنس، فنس را به آن می‌بندند.

همچنین جهت نصب محکم کردن پایه فنس در بتن هم در انتهای قسمت پایین آن یک صفحه بیس پلیت 4 میلی‌متری (گاهی بیشتر) دیده می‌شود. این صفحات به انتهای لوله جوش می‌خورد تا لوله فنس را در جای خود در زیر خاک، محکم نگه داشته و  از سقوط آن جلوگیری نماید.

روش تولید لوله فنس فولادی گالوانیزه به چه صورت است؟

تولید این لوله شامل چند مرحله دقیق است که هم به کیفیت محصول و هم به دوام آن کمک می‌کند.

1. انتخاب و آماده‌سازی ورق یا نوار فولادی

   • ابتدا ورق فولادی یا نوار فولادی کم‌کربن (معمولا ورق فولادی st37) با استاندارد مشخص انتخاب می‌شود.
     ضخامت ورق نسبت به قطر و کاربرد لوله تعیین می‌گردد.

2. فرم‌دهی و جوشکاری

   • ورق یا نوار فولادی وارد خط نورد لوله (Roll Forming Line) می‌شود تا به شکل لوله گرد یا مستطیلی درآید.
   • لبه‌های لوله با روش جوش الکتریکی یا جوش مقاومتی (Electric Resistance Welding – ERW) به هم متصل می‌شوند تا لوله یکپارچه شکل گیرد.

3. کنترل کیفیت و برش

   • لوله‌های جوش‌خورده از نظر قطر، ضخامت و کیفیت جوش بررسی می‌شوند. سپس لوله‌ها به طول‌های استاندارد (مثلا شاخه های 3 تا 6 متر) برش داده می‌شوند.

4. گالوانیزاسیون

   • ابتدا ورق‌ها تمیز و از هرگونه آلودگی یا روغن پاک می‌شوند تا فرآیند نورد و گالوانیزه با کیفیت انجام شود.
   • لوله‌ها وارد خط گالوانیزه گرم (Hot-Dip Galvanizing) می‌شوند.در این فرآیند، لوله‌های چربی‌زدایی شده ابتدا در حمام اسیدی تمیز و سپس وارد مرحله فلاکس‌زنی می‌شوند. پس از آن در وان روی (Zn) مذاب غوطه‌ور شده تا فلز روی (Zn) تمام سطح خارجی و داخلی لوله را بپوشاند این پوشش باعث مقاومت بسیار بالا در برابر زنگ‌زدگی و خوردگی می‌شود.
   • لوله فنس از نورد و جوش ورق گالوانیزه نیز تولید می‌شود. اما به ندرت تحت گالوانیزاسیون سرد قرار می‌گیرد.

5. خشک‌سازی و بسته‌بندی

   • پس از گالوانیزه، لوله‌ها خشک و خنک می‌شوند.
   • در نهایت، بر اساس قطر و طول، دسته‌بندی و بسته‌بندی شده و آماده ارسال به بازار یا پروژه‌ها می‌شوند.

سوالات متداول