بررسی ورق گالوانیزه | انواع، ضخامت‌ها و مصارف صنعتی

ورق گالوانیزه، ورق‌های آهنی یا فولادی (ورق سیاه) است که سطح آن را با فلز روی (zn) می‌پوشانند. به این فرایند، گالوانیزاسیون می‌گویند. البته ممکن است آهن را با پوشش‌های آلومینیومی یا سایر آلیاژه‌ها نیز بپوشانند. این پوشش مقاومت ورق را در برابر آسیب‌های محیطی حفظ می‌کند.
بیشترین مصرف این ورق‌ها، جهت تولید انواع لوله گالوانیزه فابریک، لوله گالوانیزه برق، مقاطع و پروفیل گالوانیزه است.

مشخصات ورق گالوانیزه چیست؟

• جنس پایه یا متریال: فولاد کربنی (ورق فولادیST12 یا ST37)
• ضخامت پوشش: بین 8 تا 12 میکرون
• ضخامت ورق: از 0.18 تا 3 میلی‌متر (ضخامت بیشتر هم امکان‌پذیر است)
• شکل ظاهری: به صورت شیت یا رول (کویل)
• مقاومت: مقاومت بالا در برابر رطوبت، زنگ‌زدگی
• قابلیت‌ها: قابلیت رنگ‌پذیری، جوشکاری و خم‌کاری مناسب

چرا ورق فولادی یا آهنی را گالوانیزه می‌کنند؟

آهن یکی از مقاوم‌ترین فلزات در برابر تنش‌های مکانیکی، فشار و ضربه است. اما در برابر رطوبت با اکسیژن هوا وارد واکنش شده و دچار خوردگی می‌شود. این خوردگی را به شکل زنگ‌زدگی می‌بینید. زنگ‌زدگی به معنی خوردگی آهن و از بین رفتن آن است و ادامه آن موجب سوراخ شدن ورق آهنی می‌شود. از این رو سطح ورق آهنی (فولادی) را با یک فلز دیگر می‌پوشانند تا از تماس رطوبت و واکنش آن با اکسیژن هوا جلوگیری کنند.
این فلز پوششی باید جنسی باشد که بر خلاف آهن، نسبت به رطوبت حساسیت و واکنش‌پذیری نداشته باشد. فلزاتی مثل روی، آلومینیوم، نیکل و قلع. این فلزات با توجه به اتم‌های ساختاری خود، یا با رطوبت (آب) وارد واکنش نمی‌شوند، یا به سختی و کندی این واکنش رخ می‌دهد و یا مقاومت بسیار زیادی در برابر واکنش شیمیایی با رطوبت دارند.

ورق فلزی چیست؟

ورق فلزی صفحه‌ای نازک از جنس و متریال فلزی است که از طریق نورد گرم یا سرد تولید می‌شود. این صفحات در ضخامت‌ها و جنس‌های مختلف مانند آهن، فولاد، آلومینیوم، استیل و مس عرضه می‌گردد. این ورق‌ها به دلیل شکل‌پذیری بالا در صنایع مختلفی از جمله صنایع ساختمانی، خودروسازی، لوازم خانگی و تاسیسات کاربرد گسترده‌ای دارند.
ورق گالوانیزه نوعی ورق فلزی است که بیشترین مقاومت را در برابر تنش‌های مکانیکی و خوردگی دارد.

متریال و جنس ورق گالوانیزه چیست؟

جنس ورق گالوانیزه، معمولا فولادی (ترکیبی از آهن و کربن) و گاهی آهن است که سطح آن با فلز روی پوشانده می‌شود. اگر به هر دلیلی فلز روی از سطح بدنه ورق خراشیده و جدا شود، شما به یک صفحه فولادی و شاید آهنی برسید که امکان خوردگی و زنگ‌زدگی در آن بالا رفته است. ورق فولادی گالوانیزه، محکم‌ترین و مقاومت‌ترین ورق فلزی شناخته شده در صنعت محسوب می‌شود. ورق آهن گالوانیزه، مقاومت مکانیکی کمتری نسبت به ورق‌های گالوانیزه فولادی دارد.

فرایند تولید ورق گالوانیزه

روش تولید ورق گالوانیزه، طی مراحل زیر تعریف و اجرا می‌گردد:

1. آماده‌سازی فولاد: ابتدا ورق‌های فولادی به صورت کویل‌های بزرگ تهیه می‌شوند. این ورق‌ها در حین تولید، دچار آلودگی و جذب برخی از چربی‌ها می‌شوند. برای جذب بهتر پوشش گالوانیزه ابتدا باید ورق‌های تولیدی را تمیز کنند. معمولا با استفاده از روش‌هایی مانند چربی‌زدایی، شست‌وشو با اسید، آلودگی‌ها و زنگ‌زدگی‌های سطحی حذف می‌شوند.
2. فلاکس‌زنی: پس از چربی‌زدایی و اسیدشویی، ورق را می‌شویند تا مواد شیمیایی اضافه از سطح آن پاک شود. سپس آن را وارد وان کلرید آمونیوم می‌کنند تا پوشش نازکی بر سطح ورق ایجاد کند. این پوشش خیلی نازک، منجر به چسبندگی و پوشش بهتر فلز روی می‌گردد.
3. پوشش‌دهی با روی: ورق‌های تمیز شده به حمام روی منتقل می‌شوند. دو روش رایج برای این کار وجود دارد:
   1. غوطه‌وری گرم: در این روش، ورق‌ها به طور کامل در حمام روی مذاب قرار می‌گیرند. روی مذاب در دمای بالا قرار دارد و با تماس با فولاد، لایه‌ای از روی بر روی آن ایجاد می‌شود.
   2. الکترولیز: در این روش، ورق‌های فولادی در محلول روی قرار می‌گیرند و با استفاده از برق، روی به سطح ورق‌ها جذب می‌شود.
4. پایان‌دهی و خنک‌کاری: پس از پوشش‌دهی، ورق‌ها به سرعت خنک می‌شوند تا لایه روی به طور مؤثر بر روی سطح ورق تثبیت شود. این مرحله می‌تواند شامل عملیات‌هایی مانند رول‌کردن و برش به ابعاد مورد نیاز باشد.
5. کنترل کیفیت: در نهایت، ورق‌های گالوانیزه به دقت بررسی می‌شوند تا از کیفیت و یکنواختی پوشش روی اطمینان حاصل شود.این فرایند باعث می‌شود که ورق‌های فولادی مقاومت بیشتری در برابر خوردگی داشته باشند و برای استفاده در شرایط جوی مختلف عملکرد بهتری ارائه دهند.

روش‌های گالوانیزاسیون ورق‌ها

• گالوانیزه گرم: در روش گالوانیزه گرم، ورق‌های فولادی را در وان روی مذاب با دمای حدود ۴۵۰ درجه سانتی‌گراد فرو می‌برند. این روش باعث می‌شود که لایه‌ای از فلز روی مذاب، به‌طور متالورژیکی بر روی سطح ورق ایجاد شود. گالوانیزه گرم نسبت به روش‌های دیگر سریع‌تر و مقرون به صرفه‌تر است و معمولا برای تولید ورق‌های بزرگ‌تر و مقاوم‌تر به کار می‌رود. این روش به عنوان گالوانیزاسیون کلاسیک نیز شناخته می‌شود.
  • کاربردها: مناسب برای استفاده در محیط‌های خارجی و شرایط جوی سخت، مانند صنعت ساختمان و سازه‌های فلزی.
• گالوانیزه سرد: گالوانیزه سرد یا الکتروگالوانیزاسیون شامل غوطه‌وری ورق‌ها در محلول الکترولیتی حاوی یون‌های روی است. با اعمال جریان الکتریکی، یون‌های روی به سطح ورق جذب شده و پوششی نازک و دقیق ایجاد می‌کنند. این روش برای ورق‌های کوچکتر مناسب است و مزایای آن شامل دقت بالا، کاهش آلودگی محیطی و ایجاد سطحی براق‌تر است. اما دوام و ضخامت پوشش آن کمتر از گالوانیزه گرم است.
  • کاربردها: به‌دلیل دقت بالا و سطح براق، معمولاً در صنایع خودروسازی، لوازم خانگی و بخش‌های داخلی ساختمان استفاده می‌شود.
• پیش‌گالوانیزه: در این روش، ورق‌ها به جای غوطه‌وری کامل، از میان وان روی مذاب عبور داده می‌شوند. پوشش ایجاد شده در این روش یکنواخت‌تر است، اما دقت آن کمتر از گالوانیزه گرم می‌باشد. پیش‌گالوانیزه معمولا برای ورق‌های بزرگ‌تر مورد استفاده قرار می‌گیرد.
  • کاربردها: مناسب برای استفاده در ساختارهای صنعتی و ساختمانی که نیاز به پوشش اولیه گالوانیزه دارند و می‌توانند به‌طور مستقیم رنگ‌آمیزی شوند.
• گالوانیلینگ: در روش گالوانیلینگ، ورق‌های تولید شده به روش گالوانیزه گرم به کوره‌های مخصوص منتقل می‌شوند. در این کوره‌ها، آهن و روی به هم می‌آمیزند و لایه‌ای خاکستری‌رنگ و آلیاژی بر روی سطح ورق ایجاد می‌شود. این ورق‌ها به دلیل ترکیب آلیاژی، جوش‌پذیری و رنگ‌پذیری بالاتری دارند.
  • کاربردها: عمدتاً در صنایع خودروسازی و تولید لوازم خانگی استفاده می‌شود، جایی که خواص ویژه‌ای مانند جوش‌پذیری بالا و رنگ‌پذیری نیاز است.

انواع ورق گالوانیزه

انواع ورق گالوانیزه با توجه به نوع روش گالوانیزاسیون نام‌گذاری می‌شوند. با این حساب، 4 نوع ورق گالوانیزه در بازار ورق عرضه می‌شود:

1. ورق گالوانیزه گرم (Hot-Dip Galvanized)
2. ورق گالوانیزه سرد (Electro-Galvanized)
3. ورق پیش‌گالوانیزه (Pre-Galvanized
4. ورق گالوانیلینگ (Galvannealed)

علاوه بر آن نوعی ورق گالوانیزه نیز در بازار وجود دارد که به آن گل گالوانیزه می‌گویند: گل گالوانیزه

گل گالوانیزه چیست؟

در فرآیند تشکیل کریستال‌های روی بر سطح فلز، ناخالصی‌های موجود در روی مذاب ممکن است به ایجاد نقایصی روی ورق گالوانیزه منجر شوند که به آن‌ها “گل گالوانیزه” یا Spangle گفته می‌شود. این نقایص می‌توانند ظاهر ورق‌های گالوانیزه را متفاوت کنند و به شکل‌های مختلفی دیده شوند:

• ورق بدون گل
• ورق گل‌ریز
• ورق گل درشت

این تفاوت‌ها می‌توانند نشان‌دهنده کارخانه تولیدکننده ورق باشند. همچنین، نحوه شکل‌گیری این کریستال‌ها به میزان روی به کار رفته و سرعت سرد شدن ورق در حین گالوانیزه شدن بستگی دارد.

خواص و ویژگی‌های ورق‌های گالوانیزه چیست؟

• مقاومت بالا در برابر خوردگی:

ورق‌های گالوانیزه به دلیل پوشش روی، مقاومت بسیار خوبی در برابر زنگ‌زدگی و خوردگی دارند. لایه روی به‌طور طبیعی از فولاد در برابر تماس با رطوبت و مواد شیمیایی محافظت می‌کند.

• طول عمر بالا:

به‌دلیل پوشش مقاوم به خوردگی، ورق‌های گالوانیزه معمولاً طول عمر بیشتری نسبت به ورق‌های فولادی غیرگالوانیزه دارند، به‌ویژه در محیط‌های خارجی و شرایط جوی نامساعد.

• قابلیت رنگ‌آمیزی و جوش‌پذیری:

ورق‌های گالوانیزه به‌ویژه ورق‌های گالوانیلینگ و گالوانیزه سرد، قابلیت رنگ‌آمیزی و جوش‌پذیری خوبی دارند. این ویژگی‌ها به تولیدکنندگان اجازه می‌دهد تا آن‌ها را در پروژه‌های مختلف با نیازهای خاص به کار ببرند.

• ظاهر زیبا و سطح براق:

ورق‌های گالوانیزه سرد و گالوانیلینگ معمولا سطحی براق و صاف دارند که می‌تواند به زیبایی ظاهری محصولات نهایی کمک کند. این ویژگی در تولید لوازم خانگی و خودروها اهمیت دارد.

• قابلیت رنگ‌پذیری:

برای افزایش زیبایی و مقاومت بیشتر، گاهی اوقات ورق‌های گالوانیزه را رنگ‌آمیزی می‌کنند. این کار علاوه بر بهبود ظاهر، به تقویت سطح ورق و حفاظت بهتر از آن در برابر عوامل محیطی کمک می‌کند.

• پایداری در برابر شرایط متفاوت آب و هوایی:

این ورق‌ها به‌طور خاص برای مقاومت در برابر عوامل جوی مانند باران، برف و نور خورشید طراحی شده‌اند، که آن‌ها را مناسب برای استفاده در نمای ساختمان‌ها و سازه‌های خارجی می‌کند.

• قابلیت شکل‌دهی و فرم‌پذیری:

ورق‌های گالوانیزه به‌راحتی قابل فرم‌دهی و شکل‌دهی هستند، که این ویژگی امکان استفاده از آن‌ها در طراحی‌های مختلف و تولید قطعات پیچیده را فراهم می‌کند.

• صرفه اقتصادی:

به‌ویژه در مقایسه با روش‌های دیگر محافظت از فولاد، ورق‌های گالوانیزه از نظر هزینه مقرون به صرفه هستند و هزینه‌های نگهداری و تعمیر را در طول زمان کاهش می‌دهند. هنگام خرید لوله گالوانیزه یا سایر محصولاتی که به ورق گالوانیزه وابسته‌اند، این نکات و خواص را در نظر بگیرید.

تفاوت ورق گالوانیزه سرد و گرم در چیست؟

همانطور که پیش‌تر هم گفتیم، برای تولید ورق گالوانیزه گرم، ورق فولادی را در وان مذاب فلز روی غوطه‌ور می‌کنند. این فرآیند باعث ایجاد لایه‌ای یکنواخت، ضخیم و مقاوم در برابر خوردگی می‌شود. نتیجه این روش، ورقی با طول عمر بالا، چسبندگی قوی‌تر و مقاومت بیشتر در برابر شرایط محیطی است. به همین دلیل، ورق گالوانیزه گرم در صنایع ساختمانی، گلخانه‌ها، دکل‌های برق و فضاهای باز بیشتر مورد استفاده قرار می‌گیرد.

در مقابل، گالوانیزه سرد از طریق آبکاری الکترولیتی انجام می‌شود. در این روش، لایه‌ای نازک از فلز روی به کمک جریان برق روی سطح فولاد اعمال می‌شود. این نوع ورق ظاهری براق‌تر و سطحی صاف‌تر دارد، اما مقاومت آن در برابر رطوبت و زنگ‌زدگی کمتر است. ورق گالوانیزه سرد بیشتر در مصارف تزئینی، تابلوهای برق داخلی و قطعات صنعتی کم‌اصطکاک کاربرد دارد.

مشخصات ابعادی ورق گالوانیزه :

• ضخامت (Thickness):
  ورق‌های گالوانیزه در ضخامت‌های مختلف از 0.18 میلی‌متر تا 3 میلی‌متر یا بیشتر تولید می‌شوند.
• عرض (Width):
  عرض استاندارد ورق‌های گالوانیزه معمولا بین 1000 میلی‌متر (1 متر) تا 1250 میلی‌متر (1.25 متر) است. اما برخی کارخانه‌ها ورق‌هایی با عرض‌های خاص و سفارشی تولید می‌کنند که می‌تواند تا 1500 میلی‌متر (1.5 متر) هم باشد.
• طول (Length):
  طول ورق‌های گالوانیزه بسته به نوع سفارش می‌تواند متغیر باشد. ورق‌ها به صورت کویل (رول) یا شیت (ورق‌های برش خورده) عرضه می‌شوند. در حالت شیت، طول معمولا از 2000 میلی‌متر (2 متر) تا 6000 میلی‌متر (6 متر) متغیر است. طول ورق‌های کویل می‌تواند به ده‌ها متر و حتی کیلومتر نیز برسد.
• وزن (Weight):
  وزن ورق‌های گالوانیزه به ضخامت، عرض، و طول آن بستگی دارد. به عنوان مثال، ورق‌های نازک‌تر وزن کمتری نسبت به ورق‌های ضخیم‌تر دارند. وزن معمولا به صورت کیلوگرم بر متر مربع محاسبه می‌شود.

وزن مخصوص یا چگالی ورق گالوانیزه چقدر است؟

وزن مخصوص ورق گالوانیزه بر اساس میزان چگالی ترکیب فولاد و پوشش روی آن تعریف می‌شود. به طور معمول، وزن مخصوص ورق گالوانیزه حدود ۷٫۸۵ گرم بر سانتی‌متر مکعب است. این مقدار با توجه به ضخامت ورق و نوع پوشش روی ممکن است اندکی تغییر کند. اما به‌طور کلی این وزن مخصوص برای محاسبات و کاربردهای مختلف در صنایع استفاده می‌شود.

نحوه محاسبه وزن ورق گالوانیزه به چه صورت است؟

وزن ورق گالوانیزه به‌عنوان یکی از عوامل کلیدی در تعیین قیمت آن شناخته می‌شود. علاوه بر این، کیفیت ورق‌ها نیز به طور مستقیم به بازه مجاز وزن آن‌ها مرتبط است. وزن ورق گالوانیزه به ضخامت، ضخامت و خلوص پوشش گالوانیزه و ابعاد آن بستگی دارد.

4 روش شناخته شده برای بدست آوردن وزن ورق گالوانیزه وجود دارد:

1. جدول وزن ورق گالوانیزه
2. جدول اشتال ورق
3. فرمول محاسبه وزن
4. محاسبه‌گر آنلاین وزن ورق.

چنانچه به جداول وزنی ورق گالوانیزه دسترسی نداشتید می‌توانید از طرق فرمول زیر وزن ورق مورد نظر را بیابید:
وزن ورق گالوانیزه = طول ورق (میلی‌متر) × عرض ورق (میلی‌متر) × ضخامت (میلی‌متر) × چگالی ورق (گرم بر سانتی‌متر مکعب)
بر این اساس، چگالی آهن ۷٫۸۶ و چگالی روی ۷٫۱۴ گرم بر سانتی‌متر مکعب است. با توجه به نزدیکی زیاد این دو چگالی، در محاسبه وزن ورق‌های گالوانیزه می‌توان از تفاوت جزئی بین آن‌ها صرف‌نظر کرد.

وزن ورق گالوانیزه 6 متری چقدر است؟

وزن ورق‌های 6 متری به عرض و ضخامت ورق وابسته است. نمی‌توان یک عدد ثابت برای ورق‌ها تعریف کرد. برای تعریف وزن ورق گالوانیزه 6 متری از فرمول تعریف شده بالا استفاده نمایید.

ضخامت ورق گالوانیزه چقدر است؟

ضخامت ورق‌های گالوانیزه با توجه به نوع کاربرد و نیازهای صنعتی متفاوت است. به طور کلی، ورق‌های گالوانیزه در ضخامت‌های زیر تولید می‌شوند:

• ورق‌های گالوانیزه نازک: ضخامت ورق گالوانیزه نازک معمول بین 0.18 تا 0.5 میلی‌متر است و در کاربردهایی که به وزن کم و شکل‌پذیری بالا نیاز دارند، مانند صنایع خودروسازی و لوازم خانگی، استفاده می‌شوند.
• ورق‌های گالوانیزه متوسط: ضخامت این ورق‌ها بین 0.5 تا 1.5 میلی‌متر است. این ورق‌ها برای ساخت سازه‌های سبک، کانال‌های تهویه، و قطعات ساختمانی به کار می‌روند.
• ورق‌های گالوانیزه ضخیم: ضخامت این ورق‌ها بین 1.5 تا 3 میلی‌متر و بیشتر است. ورق‌های ضخیم‌تر برای ساخت سازه‌های مقاوم‌تر مانند مخازن، لوله‌های گالوانیزه، و قطعات بزرگ ساختمانی استفاده می‌شوند.

انتخاب ضخامت مناسب بستگی به نوع کاربرد، شرایط محیطی، و نیازهای خاص پروژه دارد. ضخامت ورق گالوانیزه مستقیما بر وزن لوله گالوانیزه و وزن پروفیل گالوانیزه یا سایر محصولات گالوانیزه و در نتیجه قیمت آن تاثیرگذار است.

مشخصات ابعادی ورق گالوانیزه به چه صورت است؟

مشخصات ابعادی ورق‌های گالوانیزه شامل ضخامت، عرض، و طول آن‌ها می‌شود که با توجه به نیازهای مختلف صنعتی متنوع هستند. این مشخصات عبارتند از:

• ضخامت (Thickness):

ورق‌های گالوانیزه در ضخامت‌های مختلف از 0.18 میلی‌متر تا 3 میلی‌متر یا بیشتر تولید می‌شوند.

• عرض (Width):

عرض استاندارد ورق‌های گالوانیزه معمولا بین 1000 میلی‌متر (1 متر) تا 1250 میلی‌متر (1.25 متر) است. اما برخی کارخانه‌ها ورق‌هایی با عرض‌های خاص و سفارشی تولید می‌کنند که می‌تواند تا 1500 میلی‌متر (1.5 متر) هم باشد.

• طول (Length):

طول ورق‌های گالوانیزه بسته به نوع سفارش می‌تواند متغیر باشد. ورق‌ها به صورت کویل (رول) یا شیت (ورق‌های برش خورده) عرضه می‌شوند. در حالت شیت، طول معمولا از 2000 میلی‌متر (2 متر) تا 6000 میلی‌متر (6 متر) متغیر است. طول ورق‌های کویل می‌تواند به ده‌ها متر و حتی کیلومتر نیز برسد.

• وزن (Weight):

وزن ورق‌های گالوانیزه به ضخامت، عرض، و طول آن بستگی دارد. به عنوان مثال، ورق‌های نازک‌تر وزن کمتری نسبت به ورق‌های ضخیم‌تر دارند. وزن معمولا به صورت کیلوگرم بر متر مربع محاسبه می‌شود.

کاربردهای ورق گالوانیزه چیست؟

• صنعت ساختمان: برای ساخت سقف‌ها، ناودان‌ها، ساندویچ پانل‌ها، و چارچوب‌های فلزی به کار می‌روند.
• خودروسازی: در ساخت قطعات خودرو مانند بدنه، شاسی و قطعات زیر بدنه استفاده می‌شوند.
• لوازم خانگی: در تولید وسایلی مانند یخچال، ماشین لباسشویی و تهویه‌های مطبوع به کار می‌روند.
• صنایع کشاورزی: برای ساخت سیلوها، گلخانه‌ها و تجهیزات زراعی مقاوم در برابر زنگ‌زدگی استفاده می‌شوند.
• صنایع انرژی و حمل و نقل: برای ساخت دکل‌های برق، تیرهای چراغ‌برق و تجهیزات راه‌آهن کاربرد دارند.
• سیستم‌های تهویه و کانال‌کشی: برای ساخت کانال‌های تهویه هوا و دودکش‌ها استفاده می‌شوند.
• صنایع دریایی: برای تولید قطعات و تجهیزات مقاوم در برابر آب دریا مانند اسکله‌ها و سکوهای نفتی کاربرد دارند.
• تولید انواع لوله درزدار گالوانیزه: گالوانیزه مثل لوله برق گالوانیزه، لوله‌های گلخانه و لوله‌های گالوانیزه
• تولید مقاطع گالوانیزه: مثل ناودانی، نبشی، تیرآهن و …. (گالوانیزه)

مزایای ورق گالوانیزه چیست؟

• مقاومت بالا در برابر خوردگی
• طول عمر و دوام بالا
• هزینه نگهداری کم
• ظاهر زیبا و براق
• قابلیت جوش‌پذیری و رنگ‌پذیری
• مقاومت در برابر شرایط جوی ناپایدار
• مقرون‌ به‌ صرفه

معایب ورق گالوانیزه چیست؟

• محدودیت در دماهای بالا: پوشش روی در دماهای بسیار بالا ممکن است آسیب ببیند و خاصیت حفاظتی خود را از دست بدهد.
• احتمال ایجاد خراش: پوشش گالوانیزه در برابر خراش و آسیب‌های مکانیکی حساس است که می‌تواند به کاهش مقاومت در برابر خوردگی منجر شود.
• هزینه اولیه بالاتر نسبت به فولاد غیرگالوانیزه: اگرچه به نگهداری کمتری نیاز دارد، اما هزینه تولید اولیه بالاتر است.
• ظاهر یکنواخت: برای کاربردهایی که ظاهر خاص یا یکنواخت مورد نیاز است، ممکن است مناسب نباشد.

تفاوت ورق سیاه و گالوانیزه چیست؟

ورق‌های سیاه و ورق‌های گالوانیزه از نظر فرایند تولید، میزان مقاومت، شکل ظاهری و کاربرد با هم متفاوتند.

• ورق سیاه: ورق‌های سیاه از پرس کردن شمش فولادی (اسلب) گرما دیده، تولید می‌شوند. هر چه فشار پرس بیشتر باشد، ضخامت ورق کمتر خواهد بود. این ورق‌ها ظاهری مات و تیره با رنگ خاکستری تیره دارند. ورق‌های سیاه بیشتر در صنایع سنگین که مقاومت مکانیکی اهمیت بیشتری دارد، مثل پروژه‌های صنعتی نفتی، ساخت سازه‌های فلزی، اسکلت ساختمان، تانکرسازی و کشتی‌سازی به کار می‌رود. مقاومت مکانیکی این ورق‌ها بالاست اما چون مستعد زنگ‌زدگی هستند برای استفاده در محیط‌های سخت و پروژه‌های حساس پیشنهاد نمی‌شوند.
• ورق‌های گالوانیزه: ورق‌های گالوانیزه در واقع همان ورق‌های سیاه هستند که پس از طی فرایند تولید، مرحله گالوانیزاسیون را طی می‌کنند. گالوانیزاسیون این ورق‌ها معمولا به شیوه غوطه‌وری در وان مذاب فلز روی (Zn) انجام می‌گیرد. این ورق‌ها ظاهری روشن و نقره‌ای رنگ دارند و در مجاورت رطوبت زنگ نمی‌زنند. از این رو در پروژه‌های صنعتی با حساسیت بالا یا پروژه‌هایی که زیبایی و دیزاین در آنها اهمیت بیشتری دارد استفاده می‌شوند.

تولید ورق لوله کاندوئیت با تولید سایر ورق‌های گالوانیزه فرق می‌کند؟

به طور کلی تولید کلیه ورق‌های گالوانیزه، با یک روند و فرایند تولید می‌شوند. اما با توجه به هدف کاربری ورق گالوانیزه، ویژگی‌های ابعادی آنها با هم متفاوت است. به عبارتی، لوله‌های کاندوئیت از ورق‌های گالوانیزه با ضخامت بالای 2 میلی‌متر تولید می‌شوند. در حالی که لوله‌های برق PG فابریک ضخامت 0.9 میلی‌متر دارند. یا برخی از لوله‌های صنعتی ضخامت متفاوت تری خواهند داشت.

عمر مفید ورق گالوانیزه چقدر است؟

به طور کلی عمر ورق گالوانیزه (میانگین) در حدود 30 سال است. اما با توجه به مکان مورد استفاده و نحوه نگهداری می‌توان این عمر را تا حدود 70سال نیز افزایش داد. به خصوص برای ورق‌های گالوانیزه گرم که ضخامت و مقاومت پوشش بیش از سایر ورق‌های گالوانیزه است.

برای افزایش عمر مفید ورق گالوانیزه، چه نکاتی را رعایت کنیم؟

• ورق‌ها را در محیطی خشک و خنک نگه دارید و از تماس با رطوبت، باران، و برف جلوگیری کنید.
• از قرار دادن ورق‌ها در مجاورت مواد شیمیایی خورنده خودداری کنید.
• چنانچه پوشش گالوانیزه دچار خراش و آسیب‌های جزئی شده باشد را با رنگ یا سایر پوشش‌های محافظ ترمیم کنید.
• ورق‌ها را به صورت منظم بررسی کنید. در صورت مشاهده هر گونه خوردگی یا آسیب، آنها را تعمیر یا تعویض نمایید.

برای از بین بردن زنگ زدگی ورق گالوانیزه چه کار کنیم؟

برای از بین بردن زنگ‌زدگی ورق گالوانیزه، ابتدا باید میزان خوردگی بررسی شود. چون زنگ‌زدگی سطحی با آسیب‌های عمیق تفاوت دارد. در موارد خفیف، تمیزکاری با برس نرم یا سنباده‌ی سبک به همراه شست‌وشو با محلول آب و شوینده ملایم، می‌تواند آثار زنگ را به‌خوبی حذف کند بدون اینکه به پوشش روی آسیب جدی وارد شود.

اگر زنگ‌زدگی گسترده‌تر باشد، استفاده از زنگ‌برهای مخصوص گالوانیزه یا محلول‌های شیمیایی ملایم توصیه می‌شود. پس از حذف زنگ، خشک‌کردن کامل سطح و اعمال رنگ یا اسپری‌های محافظ مخصوص ورق گالوانیزه، نقش مهمی در جلوگیری از زنگ‌زدگی مجدد و افزایش طول عمر ورق خواهد داشت.

خمکاری ورق گالوانیزه به چه صورت انجام می‌شود؟

با استفاده از دستگاه‌های پرس برک یا خم‌کن دستی و هیدرولیکی می‌توان ورق‌های گالوانیزه فولادی را خم کرد. ورق (شیت) روی میز دستگاه قرار می‌گیرد. محل خم مشخص شده و با اعمال فشار دقیق در نقطه مد نظر، به زاویه دلخواه خم می‌شود. به دلیل پوشش فلز روی، باید دقت کنید تا در حین خمکاری، پوشش گالوانیزه ترک نخورد یا پوسته پوسته نشود تا خاصیت ضدزنگ آن حفظ بماند. کیفیت گالوانیزه در این راستا از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است.

کارخانه‌های تولیدکننده ورق گالوانیزه

• امیرکبیر کاشان
• فولاد مبارکه اصفهان
• هفت الماس قزوین
• گروه صنعتی فولاد بهمن
• شرکت فولاد غرب آسیا
• شرکت فولاد روی‌اندود کاوه
• صنایع ورق‌های پوشش‌دار تاراز چهارمحال
• شرکت ورق خودرو شهرکرد

سوالات متداول