معرفی کامل جعبه تقسیم ضد انفجار | چرا استفاده از آن ضروری است؟

جعبه تقسیم ضد انفجار جزو اتصالات گالوانیزه برق و یکی از انواع جعبه تقسیم‌ها می‌باشد. این گروه از اتصالات برای استفاده در مناطقی طراحی شده است که مواد منفجره یا منابع قابل اشتعال وجود دارد. یا حساسیت پروژه بسیار بالاست و با توجه به حجم جریان‌های الکتریکی عبوری، احتمال انفجار ایجاد کند. در حالی که یک جعبه تقسیم معمولی به علت ویژگی‌های مقاومتی ضعیف‌تر، نمی‌تواند در برابر این خطرات محافظت کند.

یک جعبه تقسیم ضد انفجار مستقیما به لوله برق متصل می‌شود و با جداسازی مدارهای خاص و جلوگیری از تماس سیم‌ها با عناصر قابل اشتعال، کمک می‌کند تا از گسترش شعله‌ها یا جرقه‌ها در محیط منفجر شده جلوگیری کند. بنابراین از افرادی که در چنین محیط‌هایی فعالیت می‌کنند محافظت می‌کند.

جعبه‌ تقسیم ضد انفجار (باکس ضد انفجار) محل اصلی ارتباط اجزای الکتریکی یک مدار است و جریان برق در ابتدا وارد این تجهیزات می‌شود. در داخل اغلب این نوع جعبه تقسیم‌ها ریل مینیاتوری و ترمینال مربوطه تعبیه شده است.

انواع جانکشن باکس ضد انفجار کدام است؟

به طور کلی، چهار نوع جعبه تقسیم ضد انفجار وجود دارد:

• کاملاً محصور TE: این نوع جعبه اتصال یک محیط امن برای اتصالات برقی فراهم می‌کند و از ورود مواد منفجره مانند گاز یا بخار جلوگیری می‌کند.
• کاملاً محصور و گاز‌گیر TE گاز‌گیر: این نوع جعبه اتصال یک سطح حفاظت اضافی را با اطمینان از یک مهر و موم کامل در برابر گازهای خارجی ارائه می‌دهد.
• کاملاً محصور و ضد انفجار TE ضد انفجار : این نوع جعبه اتصال با مواد مهار کننده شعله ساخته شده است که کمک می‌کند تا انفجار را در داخل محفظه خنک و حفظ کند.
• گاز‌گیر و GE ضد انفجار: این نوع جعبه اتصال ویژگی‌های گاز‌گیر و محفظه‌های ضد انفجار را ترکیب می‌کند تا از ورود گازهای خارجی جلوگیری کند در حالی که حفاظت قوی در برابر انفجارات داخلی را فراهم می‌کند.

به طور کلی، استفاده از جعبه تقسیم ضد انفجار در محیط‌های خطرناک می‌تواند به افزایش ایمنی و کارایی کمک کند. اما مهم است که این تجهیزات به طور منظم بررسی و سلامت آنها کنترل شوند. همچنین کارکنانی که با آنها کار می‌کنند، آموزش مناسبی دریافت کنند. چنانچه به دنبال قیمت لوله برق و اتصالات وابسته به آن برای پروژه کابل کشی هستید، نیاز به جعبه تقسیم ضد انفجار را نیز حتما بسنجید.

ویژگی‌های جعبه تقسیم ضد انفجار چیست؟

• از جعبه تقسیم ضد انفجار، در محیط‌های مستعد خطر (Hazardous Area) استفاده می‌شود. معمولا به صورت روکار و در شمایل مختلف گرد یا چهار گوش و جنس بدنه آلومینیوم و GRP مورد استفاده قرار می‌گیرند.
• بدنه GRP، معمولا استاندارد و مشخصه ضد انفجاری Exia یا Exe است و در محیط‌های اسیدی با خوردگی بالا، مقاوم بوده و در زیر سایبان‌ها یا محیط‌های داخلی نصب می شوند تا ایمنی و امنیت کاربران و تجهیزات الکتریکی را تضمین کند.
• دارای خاصیت ممانعت از ورود آب و گرد و غبار با IP66، IP67 و IP65 نیز می‌باشد.
• جانکشن باکس ضدانفجار معمولا از نوع Exd بوده و امکان نصب هر نوع تجهیز غیر ضد انفجاری را در آن امکان‌پذیر می‌سازد.
• این گروه از جعبه تقسیم‌ها از آلیاژ آلومینیوم یا فولاد ضد زنگ AISI316L تولید می‌شوند و برای جایگزین کردن کابل‌های متصل به کار می رود
• عملکرد آن در دمای بسیار پایین مانند ۴۰- و در دمای بسیار بالا از قبیل ۱۵۰+ هیچ‌گونه اختلالی رخ نمی‌دهد.
• جنس بدنه جعبه تقسیم ضد انفجار و طراحی مهندسی آن موجب می‌شود مقاومت مناسبی در برابر شوک الکتریکی داشته باشند تا خطرات الکتریکی را کاهش دهند.

جعبه تقسیم ضد انفجار در چه مکان‌هایی کاربرد دارد؟

1. کارخانه‌های پتروشیمی
2. کارخانه‌های مرتبط با فرایند هسته‌ای
3. پالایشگاه‌ها
4. معادن
5. مخازن نفت و گاز
6. سکوهای نفتی
7. ایستگاه‌های CNG
8. آزمایشگاه‌های ساخت الکل‌های دارویی
9. انبارهای کاغذ
10. کارخانه و انبار تولید رنگ و رزین
11. محیط‌های صنعتی
12. آشپزخانه‌ها و مکان‌هایی که با حرارت و آتش در ارتباطند.

چرا جاکشن باکس ضد انفجار را انتخاب کنیم؟

با توجه به اینکه جعبه‌های تقسیم ضد انفجار برای استفاده در محیط‌های خطرناک طراحی شده‌اند، انتخاب درست نوع جعبه تقسیم بسیار مهم است. برای این کار، باید به چندین عامل توجه کرد:

• نوع محیط: بسته به اینکه محیط دارای گاز، بخار، گرد و غبار یا مواد دیگری است که می‌توانند منجر به انفجار شوند یا آب و هوای محیط، نوع مختلفی از جعبه اتصال ممکن است لازم باشد.
• مکان قابل استفاده: توجه به این نکته جعبه تقسیم و کابل‌ها در محیط روباز استفاده می‌شوند یا مکان مسقف و اینکه مکان مورد نظر از نظر صنعتی در چه شرایطی باشد.
• دما: برخی از جعبه‌های تقسیم ضد انفجار می‌توانند در دماهای بسیار بالا یا پایین کار کنند.
• فشار: برخی از جعبه‌های تقسیم ضد انفجار می‌توانند در فشارهای بالا کار کنند.
• ماده سازنده: ماده سازنده جعبه تقسیم می‌تواند تاثیر زیادی بر روی عملکرد آن داشته باشد.
• کابل‌ها و جریان‌های عبوری: این نکته بسیار مهم است که در مکان مورد نظر چه کابلی را با چه جریان عبوری، از جعبه تقسیم عبور می‌دهید. گاهی انفجارها حاصل اتصالات جریان برق قوی در یک محیط تنش‌زا و از داخل جعبه تقسیم اتفاق می‌افتد.

جعبه تقسیم ضد انفجار چه شکلی است؟

جعبه تقسیم ضد انفجار دارای شمایل هندسی ساده مانند مستطیل، مربع و دایره می‌باشند. انتخاب هر کدام از این شمایل تا حدی به سلیقه کارفرما و نقشه لوله کشی پروژه بستگی دارد.

شمایل جعبه تقسیم ضد انفجار در عملکرد آن تاثیری ندارد و با شمایلی به بهترین شکل می‌توانند از اتصالات داخلی باکس محافظت کنند. اما این نکته را در نظر داشته باشید که تعداد خروجی‌های آنها نیز برای ایجاد انشعابات، متغیر می‌باشد. طبیعتاً هر چه ابعاد بزرگتری داشته باشند، می‌توانند تعداد ورودی و خروجی‌های بیشتری را داشته باشند. در نتیجه انشعابات گسترده‌تری را می‌توانید برقرار کنید.

در مجموع آنچه که اهمیت دارد این است که بتوانیم در داخل جعبه تقسیم ضد انفجار اتصالات را در داخل ترمینال‌ها به درستی برقرار کنیم تا علاوه بر افزایش امنیت پروژه در بلند مدت نیز شاهد بروز نقص فنی در شبکه نباشیم.

ترمینال باکس ضد انفجار چیست؟

ترمینال باکس ضد انفجار، نوعی جعبه تقسیم ضد انفجار است. در بازار تجهیزات برقی بسیاری از افراد این 2 را یکسان می‌دانند ولی دقیقا این‌طور نیست. در واقع ترمینال باکس ضد انفجار و جانکشن باکس ضد انفجار هر دو برای حفاظت اتصالات الکتریکی در محیط‌های مستعد انفجار طراحی شده‌اند، اما تفاوت آنها در ماهیت عملکرد و نوع کاربرد است.

1. ترمینال باکس ضد انفجار معمولا مجهز به ردیف‌هایی از ترمینال‌های داخلی است که امکان اتصال منظم، ایمن و شماره‌گذاری‌شده‌ی سیم‌ها را فراهم می‌کند. این نوع باکس بیشتر در مدارهایی استفاده می‌شود که نیاز به کنترل، تست یا تعمیر دقیق دارند.
2. در مقابل، جانکشن باکس ضد انفجار یا همان جعبه تقسیم ضد انفجار بیشتر برای انشعاب یا عبور کابل‌ها بدون نیاز به ترمینال داخلی به کار می‌رود یا تعداد ترمینال محدود است. این نوع باکس برای توزیع ساده و محافظت کلی از مسیر کابل‌ها مناسب‌تر است.

متریال و جنس بدنه جانکشن باکس ضد انفجار چیست؟

جعبه‌های تقسیم ضد انفجار از مواد مختلفی ساخته می‌شوند. از جمله:

• فولاد ساختاری یا فولاد ضد زنگ: این مواد بسیار مقاوم هستند و می‌توانند در برابر شرایط سخت محیطی مقاومت کنند.
• آلومینیوم: آلومینیوم یک ماده سبک وزن است که می‌تواند در برابر خوردگی مقاوم باشد و دارای استحکام کششی بالا و هزینه اقتصادی‌ است و از پر کاربردترین نوع جعبه‌های تقسیم می‌باشند.
• آلیاژ روی: این ماده می‌تواند در برابر خوردگی مقاوم باشد و در برابر شرایط سخت محیطی مقاومت کند.
• پلاستیک: پلاستیک یک ماده سبک وزن است که می‌تواند در برابر شرایط سخت محیطی مقاومت کند.
• پلی‌استر تقویت شده با الیاف شیشه (GRP) : این ماده بسیار مقاوم است و می‌تواند در برابر شرایط سخت محیطی مقاومت کند.
• فولاد ضد زنگ 316 / SS316 / SS316L یا 304: این مواد بسیار مقاوم هستند و می‌توانند در برابر شرایط سخت محیطی مقاومت کنند.
• استیل: جعبه تقسیم ضد انفجار با بدنه استیل که معمولا دارای استاندارد ضد انفجاری Exia یا Exe بوده و در محیط‌هایی با خوردگی بالا و محیط‌‌های اسیدی قرار می‌گیرند. معمولا ترمینال‌های نصب شده در این نوع جانشن باکس‌ها  نیز باید ضد انفجار باشند.

همچنین، برخی از جعبه‌های اتصال ضد انفجار می‌توانند دارای پوشش اپوکسی خارجی RAL 7001، پوشش ضد تعریق داخلی و دریچه‌های تخلیه و تنفس، پیچ‌های ضد باز شدن و پیچ‌های ارت، گسکت درپوش از سیلیکون، و پنجره از شیشه مقاوم در برابر حرارت مهر و موم شده با سیلیکون خود تراز باشند.

مهمترین مزایای استفاده از جعبه تقسیم ضد انفجار:

• ایمنی و حفاظت
• کاهش خسارات ناشی از انفجار
• اطمینان از ایمنی
• انعطاف پذیری (تنوع سایز و شمایل)
• مقاومت در برابر شوک الکتریکی
• کارایی و عملکرد بالا
• مقاومت در برابر حرارت
• مقاومت در برابر تنش‌های مکانیکی
• مقاومت بالا در برابر تنش‌های محیطی

روش نگهداری جعبه تقسیم ضد انفجار

نگهداری اصولی از جعبه تقسیم ضد انفجار بسیار مهم است. این شامل بررسی دوره‌ای جعبه تقسیم برای بررسی خرابی‌های احتمالی، تعویض قطعات خراب یا فرسوده، تمیز کردن جعبه تقسی برای جلوگیری از تجمع گرد و غبار یا سایر مواد می‌شود. با این حال، همیشه باید مطمئن شد که این کارها توسط کارکنانی انجام می‌شود که آموزش مناسبی دریافت کرده‌اند.

سوالات متداول